بخش فضایی تجاری ایالات متحده در آستانه یک تحول بزرگ پس از امضای فرمان اجرایی جدید توسط رئیسجمهور دونالد ترامپ قرار گرفته است. این دستورالعمل با هدف تقویت رقابت و نوآوری، به سازمانهای فدرال دستور میدهد تا موانع نظارتی برای صدور مجوز پرتاب و بازگشت فضاپیماهای تجاری را کاهش دهند.
در کانون این فرمان، حرکتی برای سادهسازی یا حذف بررسیهای زیستمحیطی زمانبر و اصلاح بخشهایی از “Part 450” قرار دارد؛ مجموعهای جامع از مقررات ایمنی پرتاب که در سال ۲۰۲۰ به اجرا درآمد. در حالی که Part 450 در ابتدا با هدف تسهیل فرآیند صدور مجوز برای یک صنعت رو به رشد طراحی شده بود، اما به دلیل پیچیدگی بیش از حد و ایجاد تأخیرهای قابل توجه، با انتقادات گستردهای از سوی شرکتهای فضایی و کنگره مواجه شده است.
وسایل پرتاب تجاری مانند فالکون ۹ اسپیسایکس از دستور کاهش مقررات صدور مجوز بهرهمند خواهند شد. اعتبار: اسپیسایکس
در این فرمان اجرایی استدلال شده است که “فرآیندهای ناکارآمد صدور مجوز، سرمایهگذاری و نوآوری را تضعیف میکنند” و محیطی را ایجاد میکنند که به نفع بازیگران تثبیتشده و به ضرر شرکتهای نوپا است. برای مقابله با این موضوع، این دستورالعمل چندین تغییر کلیدی را معرفی میکند:
- کاهش بررسیهای زیستمحیطی: به وزارت حملونقل (DOT) دستور داده شده است تا ارزیابیهای زیستمحیطی و گزارشهای تأثیرات زیستمحیطی مورد نیاز تحت قانون ملی سیاستگذاری زیستمحیطی (NEPA) را تسریع یا حذف کند. این امر میتواند منجر به معافیتهای کلی برای برخی فعالیتهای پرتاب و مجوزهای پایگاههای فضایی شود؛ اقدامی که از یک سو توسط صنعت به دلیل پتانسیل افزایش تعداد پرتابها مورد استقبال قرار گرفته و از سوی دیگر توسط گروههای زیستمحیطی به عنوان “بیپروایی” محکوم شده است.
- تغییرات اداری: این فرمان خواستار جایگزینی رئیس کارمند دولتی دفتر حملونقل فضایی تجاری اداره هوانوردی فدرال (FAA) با یک منصوب سیاسی است. علاوه بر این، یک سمت جدید متمرکز بر مقرراتزدایی و نوآوری در وزارت حملونقل برای نظارت بر این تغییرات ایجاد خواهد شد.
- جایگزینی قوانین محلی: به سازمانهای فدرال دستور داده شده است تا قوانین ایالتی و محلی را که میتوانند مانع توسعه پایگاههای فضایی شوند، نادیده بگیرند تا از رشد تأسیسات خصوصی مانند پایگاههای اسپیسایکس و بلو اوریجین حمایت شود.
این اقدام در زمانی صورت میگیرد که صنعت فضایی تجاری در حال تجربه رشد انفجاری است. پس از گذشت بیش از سه دهه برای رسیدن به ۵۰۰ پرواز دارای مجوز، FAA تنها در چهار سال گذشته بر همین تعداد پرواز نظارت داشته است. این جهش، چارچوب نظارتی موجود را تحت فشار قرار داده و منجر به اصطکاکهای عمومی شده است، مانند انتقاد مدیرعامل اسپیسایکس، ایلان ماسک، از FAA به دلیل تأخیر در صدور مجوز برای موشک استارشیپ.
حامیان این طرح، مانند فدراسیون فضای تجاری، معتقدند که این فرمان بررسیهای تکراری را کاهش میدهد و به ایالات متحده اجازه میدهد تا برتری رقابتی خود را حفظ کند. کارشناسان حقوقی معتقدند که با برچیدن “نقاط تنگنای نظارتی”، این دستورالعمل میتواند به طور چشمگیری زمان صدور مجوز را کاهش دهد، هزینههای سرمایهای پروژههای جدید را پایین بیاورد و سرمایهگذاری بیشتری را در این بخش جذب کند. با پیشبینیهایی که نشان میدهد عملیاتهای فضایی سالانه ممکن است در دهه آینده سه برابر شود، این مقررات تسهیلشده میتواند این رقم را حتی بالاتر ببرد و طلیعهدار دورانی جدید و پرشتابتر از اکتشافات فضایی تجاری باشد.
منبع: مجله Astronomy